Þvagfærasýking

Þvagfærasýking er nokkuð algeng meðal einstaklinga með MS. Ástæður þess eru m.a. erfiðleikar við að tæma þvagblöðru, notkun þvagleggja, erfiðleikar við að viðhalda góðu hreinlæti við grindarbotn, minni hreyfigeta og blöðrulömun. Þvagfærasýkingu, eins og aðrar sýkingar, þarf alltaf að taka alvarlega og leita skal strax til læknis/ heilsugæslu til að fá meðhöndlun.

Einkenni þvagfærasýkingar eru svipaðar truflunum á þvagblöðrustarfsemi, sjá Þvagblöðruvandamál hér að framan. Mikilvægt er að vera á verði gagnvart einkennum þvagfærasýkingar því hún getur aukið á MS-einkenni og líkst MS-kasti. Einnig þarf að meðhöndla sýkinguna með lyfjum því annars er möguleiki á því að sýkingin fari í nýrun.

Staðbundin einkenni eru tíð þvaglát, næturþvaglát, lítið þvag í einu, mikil þvaglátsþörf, sviði við þvaglát, þvagið er dökkt og/eða gruggugt, illa lyktandi þvag, blóð í þvagi, verkur yfir blöðrustað, kvið- og bakverkir og þvagleki/þvagteppa. Einstaklingur getur fundið fyrir einu eða fleiri einkennum.

Almenn einkenni eru hár líkamshiti, hrollur, slappleiki, ógleði/uppköst, niðurgangur og jafnvel breyting á meðvitundarástandi. Þvagfærasýking getur þó einnig verið án þess að líkamshiti hækki.

Góð fyrirbyggjandi ráð við þvagfærasýkingu eru m.a. að drekka vel, helst um tvo lítra af vökva á dag (vatnið er best og jafnvel trönuberjasafi) og taka trönuberjatöflur daglega (fást í heilsuhillum verslana eða í apótekum). Þá þarf að gæta þess að tæma þvagblöðruna vel og reglulega og viðhalda góðu hreinlæti. Konur ættu að þurrka sig að neðan þannig að þær byrji að framan og endi að aftan og karlmenn ættu að taka forhúðina frá áður en þeir hafa þvaglát. Þá er ráð að hafa þvaglát eftir kynlíf, forðast krem og sprey á kynfærasvæðið, fara í sturtu frekar en í bað, forðast freyði- og olíubað og að lokum að vera í nærbuxum (helst úr bómull) sem þrengja ekki að þvag- og kynfærum.

Í apóteki er hægt að kaupa sérstaka strimla til að setja í þvag og kanna hvort um sýkingu er að ræða eða ekki. Ef grunur er um sýkingu skal hafa samband við heimilislækni/hjúkrunarfræðing á heilsugæslu sem gæti óskað eftir þvagprufu til að senda í ræktun en slík ræktun tekur þrjá virka daga. Því getur læknir ákveðið að setja einstakling samdægurs á sýklameðferð séu einkenni mjög skýr eða einstaklingur fengið þvagfærasýkingar áður. Við endurteknar sýkingar og þegar einstaklingur hefur lært að meta einkenni sín er stundum gefinn út fjölnota lyfseðill eða einstaklingur látinn taka smáskammta sýklalyf daglega sem fyrirbyggjandi meðferð.

Fróðleiksmoli:

  • Góð ráð við einkennum, hér